Prof. Dr. Enver İhtiyar · Hasta Bilgi Föyü
Hiperparatiroidi: paratiroid bezinin fazla çalışması
Primer hiperparatiroidide, tiroid bezinin yanındaki dört küçük paratiroid bezinden biri veya birkaçı fazla hormon üretir ve kandaki kalsiyum düzeyi yükselir.
Neden olur?
Olguların yaklaşık onda sekizinde neden, tek bir bezde gelişen iyi huylu bir büyümedir (adenom). Daha seyrek olarak birden fazla bezde adenom veya dört bezin birlikte büyümesi (hiperplazi) görülür. Paratiroid kanseri çok nadirdir. Kadınlarda erkeklere göre daha sık görülür.
Belirtiler
Çoğu kişide belirti yoktur ve hastalık rutin kan tahlilinde kalsiyum yüksekliğiyle fark edilir. Hafif olgularda kas güçsüzlüğü, yorgunluk, kemik ve eklem ağrıları olabilir. Kalsiyum belirgin yükseldiğinde iştahsızlık, bulantı, kabızlık, aşırı susama ve sık idrara çıkma görülebilir.
Neden önemlidir?
Uzun süre tedavisiz kalan hastalık kemiklerin zayıflamasına (osteoporoz) ve böbrek taşlarına yol açabilir.
Tanı nasıl konur?
Kanda kalsiyum ve parathormon düzeylerinin birlikte yüksek bulunması tanıyı destekler. İdrar tetkiki, D vitamini düzeyi, kemik yoğunluğu ölçümü ve böbrek görüntülemesi hastalığın etkilerini değerlendirmek için kullanılır.
Ameliyat mı, izlem mi?
Fazla çalışan bezin ameliyatla çıkarılması hastalığı kesin olarak düzelten tek tedavidir. Kalsiyumun belirgin yüksek olması, kemik yoğunluğunda azalma, böbrek taşı, kırık öyküsü veya 50 yaşın altında olmak cerrahinin önerildiği başlıca durumlardır. Belirtisi olmayan, kalsiyumu hafif yüksek, böbrekleri ve kemik yoğunluğu normal kişilerde düzenli kan tahlilleri ve kemik ölçümleriyle izlem seçilebilir. Karar, endokrinoloji ve cerrahi değerlendirmesiyle birlikte verilir.
Kaynak: NIDDK (ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri) – Primary Hyperparathyroidism. Kaynak metin kopyalanmamış, içerik özgün ve özetleyici biçimde hazırlanmıştır.
Değerlendirme için randevu alın
Yakınmalarınızı ve mevcut tetkiklerinizi hekim değerlendirmesiyle görüşmek için randevu seçeneklerini inceleyebilirsiniz.